नेपालमा मम भन्नासाथ धेरैको मुखमा पानी आउँछ। विशेष गरी काठमाडौँ उपत्यकाको गल्ली-गल्लीमा पाइने रसिलो 'बफ मम' को स्वाद नै बेग्लै हुन्छ। आज हामी घरमै होटलको जस्तै जुसी र स्वादिलो बफ मम कसरी बनाउने भन्ने बारे चर्चा गर्नेछौँ।
१. परिचय (Introduction)
मम नेपालको सबैभन्दा लोकप्रिय "फास्ट फुड" हो। भनिन्छ, यो तिब्बतबाट नेवारी समुदायमार्फत नेपाल भित्रिएको हो र समयसँगै यसले स्थानीय मसला र स्वाद पाएर पूर्ण रूपमा नेपाली स्वरूप धारण गरेको छ। बफ मम विशेष हुनुको कारण यसको गहिरो स्वाद र भित्र लुकेको तातो रस (Juice) हो। यो साथीभाइको जमघट होस् वा चाडपर्व, सबै अवसरका लागि उपयुक्त र स्वस्थकर (बाफमा पकाउने हुनाले) परिकार हो।
२. आवश्यक सामग्रीहरू (Ingredients)
किमाका लागि:
बफ को किमा (Minced Buff): ५०० ग्राम (थोरै बोसो भएको मासु भएमा मम रसिलो हुन्छ)
प्याज: ३ वटा मध्यम आकारको (मसिनो गरी काटिएको)
अदुवा-लसुन पेस्ट: २ ठूलो चम्चा
हरियो धनियाँ: आधा कप (मसिनो गरी काटिएको)
मम मसला: १ ठूलो चम्चा
जिराको धुलो: १ सानो चम्चा
नुन: स्वाद अनुसार
पगालेको घिउ वा तेल: २-३ ठूलो चम्च
पानी वा मासुको स्टक: २-३ चम्चा (मासुलाई नरम बनाउन)
टिमुरको धुलो: १ चिम्टी (ऐच्छिक, बास्नाका लागि)
पिठो र बाहिरी पत्रका लागि:
मैदा: ५०० ग्राम
पानी: मुछ्नका लागि आवश्यकता अनुसार
३. आवश्यक उपकरणहरू (Equipment Needed)
मम मेकर (Steamer): बाफमा पकाउनका लागि।
ठूलो कचौरा (Mixing Bowl): किमा र पिठो मुछ्नका लागि।
बेलना र पिरा: स-साना रोटी बेल्नका लागि।
चक्कु र चपिङ बोर्ड: तरकारी काट्नका लागि।
४. बनाउने विधि (Step-by-Step Instructions)
चरण १: किमा तयार पार्ने
१. एउटा ठूलो कचौरामा भैंसीको किमा राख्नुहोस्।
२. त्यसमा काटिएको प्याज, धनियाँ, अदुवा-लसुन पेस्ट र सबै सुक्खा मसलाहरू हाल्नुहोस्।
३. महत्वपूर्ण टिप: माथिबाट पगालेको घिउ र थोरै पानी हाल्नुहोस्। यसले ममलाई भित्रबाट "Juicy" बनाउँछ।
४. सबै सामग्री राम्ररी मिसाएर १५-२० मिनेट छोपेर राख्नुहोस्।
चरण २: पिठो मुछ्ने
१. मैदामा थोरै-थोरै पानी हाल्दै नरम तर हातमा नटाँसिने गरी मुछ्नुहोस्।
२. पिठोलाई करिब ३० मिनेट भिजेको कपडा वा बिर्कोले छोपेर राख्नुहोस्।
चरण ३: बेल्ने र भर्ने
१. पिठोको साना-साना डल्ला बनाउनुहोस् र पातलो गोलो रोटी बेल्नुहोस् (छेउतिर पातलो र बीचमा अलि बाक्लो राख्नुहोस्)।
२. रोटीको बीचमा एक चम्चा किमा राखेर आफ्नो मनपर्ने आकार (गोलो वा लाम्चो) दिनुहोस्।
चरण ४: बाफमा पकाउने
१. स्टिमरको जालीमा तेल लगाउनुहोस् र ममहरू मिलाएर राख्नुहोस्।
२. तलको भाँडोमा पानी उम्लिएपछि ममको जाली राखेर १० देखि १२ मिनेट सम्म ठूलो आँचमा पकाउनुहोस्।
५. केही खास टिप्स (Cooking Tips & Tricks)
प्याजको सन्तुलन: प्याज धेरै हुँदा मम रसिलो हुन्छ, तर धेरै पानी निस्कन नदिन प्याज काट्ने बित्तिकै मिसाउनुहोस्।
अति धेरै नपकाउनुहोस्: ममलाई धेरै बेर पकाउँदा बाहिरको पत्र (Cover) साह्रो हुन सक्छ। १२ मिनेट पर्याप्त हुन्छ।
टिमुरको जादु: थोरै टिमुरले बफ ममको विशेष नेपाली सुगन्ध दिन्छ।
६. विविधता (Variations)
भेगन/शाकाहारी: मासुको सट्टामा मसिनो गरी काटिएको बन्दा, गाजर, र पनिर प्रयोग गर्न सक्नुहुन्छ।
सी-मम (C-Momo): पाकेको ममलाई पिरो तातो सस (Chilly Sauce) मा मिसाएर खान सकिन्छ।
७. पस्कने तरिका (Serving Suggestions)
तातो-तातो ममलाई टिमुर र टमाटरको अचार वा बदाम र तिलको झोल अचारसँग पस्कनुहोस्। साथमा तातो सुप भएमा यसको स्वाद अझै खुल्छ।
८. पोषक तत्व (Nutritional Information)
मम प्रोटिनको राम्रो स्रोत हो। एक प्लेट (१० पिस) बफ मममा साधारणतया:
क्यालोरी: ३५०-४५० kcal
प्रोटिन: २०-२५ ग्राम
कार्बोहाइड्रेट: ४०-५० ग्राम
९. भण्डारण र पुन: तताउने विधि (Storage & Reheating)
काँचो ममलाई डिप फ्रिजमा राखेर केही दिनसम्म सुरक्षित राख्न सकिन्छ।
बाँकी रहेको पाकेको ममलाई पुन: स्टिमरमा २-३ मिनेट राखेर वा प्यानमा थोरै तेल हालेर 'फ्राई' गरेर तताउन सकिन्छ। ओभनमा तताउँदा यो अलि साह्रो हुन सक्छ।
१०. धेरै सोधिने प्रश्नहरू (FAQs)
प्रश्न: बफ मम पाकेको कसरी थाहा पाउने?
उत्तर: ममको बाहिरी पत्र अलि पारदर्शी (Translucent) देखिन्छ र हातले छुँदा टाँसिदैन भने मम पाकेको बुझ्नुपर्छ।
प्रश्न: मेरो मम किन फुट्छ?
उत्तर: किमामा धेरै पानी भएमा वा रोटी धेरै पातलो भएमा मम फुट्न सक्छ।
११. निष्कर्ष (Conclusion)
घरमै बनाइएको बफ मम स्वस्थकर मात्र होइन, यसले परिवारसँग सँगै बसेर बनाउने र खाने एउटा रमाइलो अवसर पनि प्रदान गर्छ। माथिको विधि अपनाएर तपाईं पनि आफ्नै भान्छामा रेस्टुरेन्टको जस्तै स्वादिलो मम तयार पार्न सक्नुहुन्छ।
Dudhe jhar (दुधे झार) , Dugdhika ( दुग्धिका) Euphorbia hirta Linn. Benefits and Uses
Branari (व्रणारी), Tridax procumbens Linn. Benefits and using Method
Ajmbari (अजम्बरी ), Parnabeej ( पर्णबीज) Bryophyllum pinnatum (Lam.) Oken Benefits and using methods
Punarnva (पुनर्नवा) Boerhavia diffusa Linn. Benefits and uses
Phaledo (फलेदो), Paribhadra (पारिभद्र) Erythrina variegata Linn. Using method, uses and Benefits
Poi Saag(पोइसाग), Potaki( पोतकी) Basella alba Linn. Benefits, uses and using method
Kokin, कोकिन, Erythroxylum coca
Kokum, कोकम, अमसुल, Kokam Butter Tree, Garcinia indica
Sano Kodo, सानो कोदो, श्यामक, Little Millet, Panicum sumatrense
Kodo, कोदो, कोद्रव, मडुवा, Millet, Eleusine coracana
Kote Mandro, कोतेमान्द्रो (Am), Medicago falcata
Kode Banso, कोदे बन्सो, Eleusine indica,
KodeGhas कोदोघाँस, Wildmillet, Paspalum scrobiculatum
Nepali Speaking Practice through Books in Hindi and English
Master Hindi Speaking Through Indian Schools: Practical Phrases
Trigonometry- IIT, Math, Mock Test
Hyperbola - IIT, Math, Mock Test
Some Best Poem Of Jasraj Kirati जसराज किरातीका केही प्रख्यात कबिताहरु
Top Ten Poem Of Jagadish Ghimire जगदीश घिमिरेका केही प्रख्यात कबिताहरु
Some Famous Poem of Chandrabir Tumbapo,चन्द्रवीर तुम्बापोका केही प्रख्यात कबिताहरु
ADHURO PREM Lyrics in English – Axix Official
Mero Prem Lyrics in English – Axix Official
Rockheads | Ranga | Lyrics in English
Bardali by Sushant KC ft. Indrakala Rai – Story, Vibe & Meaning
असाध्धै गार्हो भयो garna laagdaa asadhhai garho bhayo. new nepali Best katha
त्यो बेलाको मजा अहिले सम्म याद छ ailey samma feel nabhako anubab feel bhayo
नेपाली स्वादको सान: घरमै बनाउनुहोस् स्वादिष्ट म:म: (Momo Recipe)