नेपाली खानपानको कुरा गर्दा सबैको मुखमा झुण्डिने एउटै नाम हो— म: म: । मेरो साथी सुजी (म उसलाई मायाले यही भन्छु!) नेपालबाट हो, जहाँ संसारकै अग्लो शिखर सगरमाथा छ। सुजी आफैँ त त्यति अग्लो छैन, तर उसको हातले बनाएको म:म:को उचाइ भने बेग्लै छ!
चीन र भारतको बीचमा रहेको नेपालको खानपानमा यी दुवै देशको प्रभाव देखिन्छ। तर म:म: यस्तो परिकार हो, जसले आफ्नै एउटा छुट्टै पहिचान बनाएको छ। मेलबर्नमा राम्रो म:म: पाउन गाह्रो छ, त्यसैले सुजीले मलाई एकदिन आफ्नो घरमा म:म: बनाउन र खान निम्तो दियो। उसले भन्यो, "भोक लिएर आउनू र अलि चाँडो आउनू, किनकि मेरोमा म:म: खानु भनेको सँगै बसेर बनाउनु पनि हो!"
हामीले मिलेर करिब ३५० वटा म:म: बनायौँ। आज म तपाईँहरूलाई १ केजी मासुको प्रयोग गरी करिब ९०–१०० वटा म:म: बनाउने सजिलो विधि सिकाउँदै छु।
१. परिचय (Introduction)
म:म: एउटा यस्तो डम्पलिङ हो जसमा मसलेदार किमा भरिएको हुन्छ। यो चिनियाँ डम्पलिङ जस्तो देखिए तापनि यसको स्वादमा प्रयोग हुने 'म:म: मसला' र नेपाली शैलीले यसलाई विशेष बनाउँछ। यो साथीभाइ जम्मा भएर बनाउन र खानका लागि संसारकै उत्कृष्ट परिकार हो।
२. आवश्यक सामग्री (Ingredients)
किमा तयारीका लागि (Step 1):
- १ केजी: किमा (कुखुरा वा बँदेलको मिक्स राम्रो हुन्छ)
- २ ठूलो चम्चा: म:म: मसला (सेन्चुरी ब्रान्ड उत्तम हुन्छ)
- २ ठूलो चम्चा: तोरीको तेल
- १ ठूलो चम्चा: अदुवा (कोरेको)
- १ ठूलो चम्चा: लसुन (किचेको)
- २ ठूलो चम्चा: धनियाँको पात (मसिनो काटेको)
तड्काका लागि (Step 2):
- १ ठूलो चम्चा: वनस्पति तेल
- १ सानो चम्चा: जिरा
- ३ वटा: प्याज (मसिनो गरी काटेको)
- १ ठूलो चम्चा: अदुवा र लसुन
- १ सानो चम्चा: बेसार
बाहिरी पत्र (Wrapper):
- १०० वटा जति: 'ग्यो जा' (Gyoza) सिट वा घरमै बनाएको मैदाको पिठो।
३. आवश्यक उपकरण (Equipment Needed)
- म:म: पकाउने स्टिमर (मकुण्डो)
- एउटा ठूलो कचौरा (मिसाउनका लागि)
- सानो फ्राइङ प्यान
- स्टिमरमा लगाउनका लागि थोरै तेल वा ब्रस
४. बनाउने विधि (Step-by-Step Instructions)
१. किमा मोल्ने: एउटा ठूलो भाँडोमा किमा, म:म: मसला, तोरीको तेल, अदुवा, लसुन र धनियाँ मिसाएर केही बेर राख्नुहोस्। २. प्याज भुट्ने: प्यानमा तेल तताएर जिरा पड्काउनुहोस्। प्याज हालेर ५ मिनेट भुट्नुहोस्। त्यसपछि अदुवा, लसुन र बेसार हालेर ५ मिनेट पकाउनुहोस् र चिसो हुन दिनुहोस्। ३. मिश्रण तयार पार्ने: भुटेको प्याजको मिश्रणलाई किमामा हालेर हातले राम्ररी मोल्नुहोस्। ४. म: म: भर्ने: म:म:को पाता (wrapper) को बीचमा किमा राख्नुहोस्। औँलाले पाताको छेउमा थोरै पानी लगाउनुहोस् र आफ्नो मनपर्ने आकारमा डल्लो पार्नुहोस्। ५. पकाउने: स्टिमरको पिँधमा तेल लगाउनुहोस् ताकि म:म: नचिप्सियोस्। पानी उम्लिएपछि म:म: राखेर १२ देखि १५ मिनेट सम्म बाफमा पकाउनुहोस्।
५. कुकिङ टिप्स र ट्रिक्स (Cooking Tips)
- पानीको प्रयोग: म:म: खुम्च्याउँदा छेउमा पानी लगाउन नबिर्सनुहोस्, नत्र पकाउँदा फुट्न सक्छ।
- दुईतले स्टिमर: यदि दुईवटा तलामा पकाउँदै हुनुहुन्छ भने आधा समयपछि तला साटासाट गर्नुहोस्, जसले गर्दा सबै म:म: बराबर पाक्छन्।
६. विविधता (Variations)
- शाकाहारी: मासुको सट्टा मसिनो गरी काटिएको बन्दागोभी, पनिर र भटमासको मस्यौरा प्रयोग गर्न सक्नुहुन्छ।
- भेगन: मासु र पनिरको सट्टा च्याउ र तरकारीको मिश्रण प्रयोग गर्नुहोस्।
७. पस्कने तरिका (Serving Suggestions)
म:म:लाई तात्तातो झोल अचार वा टमाटरको चटनीसँग पस्कनुहोस्। सुजीको शैलीमा खाने हो भने, म:म:लाई कचौरामा राखेर माथिबाट तातो झोल हालेर खानुहोस्।
८. झोल बनाउने विधि (The Optional Soup)
प्यानमा तेल तताएर जिरा, प्याज, अदुवा-लसुन र बेसार भुट्नुहोस्। त्यसमा थोरै किमा र काटिएको गोलभेडा हाल्नुहोस्। गोलभेडा गलेपछि पानी हालेर ३० मिनेट उमाल्नुहोस्। अन्त्यमा धनियाँ हाल्नुहोस्। यो झोल म:म:सँग अमृत समान हुन्छ!
९. भण्डारण र पुन: तताउने विधि (Storage & Reheating)
- बचेको म:म:लाई फ्रिजमा ३ दिनसम्म राख्न सकिन्छ।
- पुन: खानका लागि २–३ मिनेट फेरि बाफमा (Steam) तताउनुहोस्, माइक्रोवेभमा तताउँदा यो कडा हुन सक्छ।
१०. धेरै सोधिने प्रश्नहरू (FAQs)
- के म: म: लाई फ्रोजन गर्न मिल्छ? हो, नपकाएको म:म:लाई डिप फ्रिजमा राखेर धेरै दिनसम्म प्रयोग गर्न सकिन्छ।
- म: म: मसला छैन भने के गर्ने? गरम मसला, जिराको धुलो र थोरै मिट मसला मिसाएर काम चलाउन सकिन्छ।
११. निष्कर्ष (Conclusion)
म:म: केवल खाना मात्र होइन, यो त एउटा उत्सव हो। सुजीसँग बिताएको त्यो साँझ र २३ वटा म:म: खाएको क्षण म कहिल्यै बिर्सन्न। तपाईँ पनि यो विधि आजै प्रयास गर्नुहोस् र आफ्नो परिवारसँग नेपाली स्वादको मज्जा लिनुहोस्!
Dudhe jhar (दुधे झार) , Dugdhika ( दुग्धिका) Euphorbia hirta Linn. Benefits and Uses
Branari (व्रणारी), Tridax procumbens Linn. Benefits and using Method
Ajmbari (अजम्बरी ), Parnabeej ( पर्णबीज) Bryophyllum pinnatum (Lam.) Oken Benefits and using methods
Punarnva (पुनर्नवा) Boerhavia diffusa Linn. Benefits and uses
Phaledo (फलेदो), Paribhadra (पारिभद्र) Erythrina variegata Linn. Using method, uses and Benefits
Poi Saag(पोइसाग), Potaki( पोतकी) Basella alba Linn. Benefits, uses and using method
Kokin, कोकिन, Erythroxylum coca
Kokum, कोकम, अमसुल, Kokam Butter Tree, Garcinia indica
Sano Kodo, सानो कोदो, श्यामक, Little Millet, Panicum sumatrense
Kodo, कोदो, कोद्रव, मडुवा, Millet, Eleusine coracana
Kote Mandro, कोतेमान्द्रो (Am), Medicago falcata
Kode Banso, कोदे बन्सो, Eleusine indica,
KodeGhas कोदोघाँस, Wildmillet, Paspalum scrobiculatum
Nepali Speaking Practice through Books in Hindi and English
Master Hindi Speaking Through Indian Schools: Practical Phrases
Trigonometry- IIT, Math, Mock Test
Hyperbola - IIT, Math, Mock Test
Some Best Poem Of Jasraj Kirati जसराज किरातीका केही प्रख्यात कबिताहरु
Top Ten Poem Of Jagadish Ghimire जगदीश घिमिरेका केही प्रख्यात कबिताहरु
Some Famous Poem of Chandrabir Tumbapo,चन्द्रवीर तुम्बापोका केही प्रख्यात कबिताहरु
ADHURO PREM Lyrics in English – Axix Official
Mero Prem Lyrics in English – Axix Official
Rockheads | Ranga | Lyrics in English
Bardali by Sushant KC ft. Indrakala Rai – Story, Vibe & Meaning
असाध्धै गार्हो भयो garna laagdaa asadhhai garho bhayo. new nepali Best katha
त्यो बेलाको मजा अहिले सम्म याद छ ailey samma feel nabhako anubab feel bhayo
नेपाली स्वादको सान: घरमै बनाउनुहोस् स्वादिष्ट म:म: (Momo Recipe)
